Phát biểu tại hội thảo về chính sách dân số diễn ra ở Hà Nội tuần qua,
Phó tổng cục trưởng Dân số Nguyễn Văn Tân cho biết, đề xuất các cặp vợ
chồng được tự quyết số con vẫn còn hai luồng ý kiến. Một bên cho rằng
phải tiếp tục sinh 1-2 con hoặc nới lỏng hơn nữa cho phép sinh 2 con để
làm chuẩn mực cho mọi người thực hiện. Một bên lại muốn quay lại quy
định như Pháp lệnh dân số 2003, các cặp vợ chồng có quyền quyết định số
con, khoảng cách giữa các lần sinh.
"Quan điểm của chúng tôi là từng bước nới lỏng chính sách kiểm soát mức
sinh giúp duy trì mức sinh ở mức thay thế như thời gian qua", ông Tân
nói và cho rằng nới lỏng chính sách có thể khiến quy mô dân số tăng
trong ngắn hạn nhưng dài hạn mức sinh sẽ không tăng nhiều. Tỷ lệ sinh
con thứ 3 trong 10 năm qua dù nới nhưng không tăng lên và duy trì khoảng
14-15%; có nơi tăng có nơi giảm nhưng tính trung bình cả nước thì vẫn ở
mức này.
Nếu Việt Nam tiếp tục để mức sinh xuống thấp quá thì sẽ rất khó để vực
lên. Bài học kinh nghiệm của nhiều nước láng giềng như Hàn Quốc, Trung
Quốc, Nhật Bản... là ví dụ. Vì xử lý mức sinh thấp khó hơn nhiều đưa từ
cao xuống thấp. Chưa có nước nào đủ sức thành công trong việc đưa mức
sinh từ thấp lên cao.
Trong suốt 50 năm qua Việt Nam tập trung xử lý vấn đề về quy mô dân số
do dân số tăng quá nhanh, làm thế nào để giảm mức sinh đang quá cao
xuống thấp. Cũng như nhiều nước Việt Nam đã rất thành công, trong 20 năm
tránh sinh được gần 20 triệu trẻ.
Theo ông Tân, dự kiến đến năm 2015, Việt Nam mới đạt được mức sinh thay
thế là 2,1 con cho một phụ nữ trong độ tuổi sinh đẻ. Tuy nhiên ngay từ
năm 2006 đã đạt được mục tiêu này và duy trì suốt 10 năm qua. Vấn đề đặt
ra là có tiếp tục giảm sinh mạnh như những năm vừa qua hay không, hay
thay đổi chính sách, khuyến khích sinh thêm. "Chúng ta vẫn cần kiểm soát
mức sinh nhưng kiểm soát như thế nào cho hợp lý”, ông Tân nói.
Có 3 phương án quy mô dân số Việt Nam được đưa ra. Thứ nhất nếu tiếp
tục duy trì tốc độ giảm sinh như hiện nay thì dự báo đến năm 2049 quy mô
dân Việt Nam là 99 triệu. Thứ hai phương án trung bình, tiếp tục duy
trì mức sinh như hiện nay, dân số sẽ là 105-110 triệu. Thứ ba là phương
án mức sinh cao, dân số tăng lên sau đó bắt đầu giảm xuống mức sinh thay
thế và đạt 120 triệu vào năm 2049.
Theo ông Tân, Tổng cục tạm thời chọn phương án trung bình, quy mô dân số dao động 115-120 triệu.
Dự án luật dân số dự kiến sẽ được trình Quốc hội cho ý kiến tại kỳ họp này. Năm 2014, dân số Việt Nam là
90,5 triệu; tổng tỷ suất sinh luôn dưới mức sinh thay thế kể từ năm
2006 - dưới 2,1 con cho một bà mẹ. Tuy nhiên có sự khác biệt giữa các
vùng, Đông Nam Bộ và đồng bằng sông Cửu Long vẫn duy trì mức sinh thấp
trong 5-6 năm qua như TP HCM là 1,68; Cà Mau là 1,7. Ngược lại một số
tỉnh như Hà Tĩnh tổng tỷ suất sinh lên đến 2,95; Quảng Trị là 2,75; Kon
Tum là 2,7...
Pháp lệnh Dân số (ban hành năm 2003) có quy định mỗi cặp vợ chồng và cá
nhân có quyền quyết định về thời gian sinh con, số con và khoảng cách
giữa các lần sinh. Tuy nhiên, nó khiến nhiều người dân hiểu sai là Nhà
nước khuyến khích đẻ nhiều con. Vì thế, mức sinh và tỷ lệ sinh con thứ
ba tăng mạnh trở lại. Năm 2009 quy định này được sửa lại thành "Mỗi cặp
vợ chồng nên có 1-2 con".
Thời gian gần đây do xu hướng giảm sinh tại một số tỉnh, thành; ngành
dân số có thông điệp linh hoạt hơn thay đổi sang "Mỗi cặp vợ chồng nên
sinh 2 con".
Theo VNE
0 Nhận xét